Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Szczegóły

Zawartość

Spis treści w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Autorzy i Afiliacje

Bogdan Galwas (red.)
Paweł Kozłowski (red.)
Konrad Prandecki (red.)
Słowo wstępne w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Autorzy i Afiliacje

Bogdan Galwas
Paweł Kozłowski
Konrad Prandecki
Część 1. Zagrożenia obecnych kierunków rozwoju w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Autorzy i Afiliacje

Bogdan Galwas (red.)
Paweł Kozłowski (red.)
Konrad Prandecki (red.)
Losy pracy: fordyzm i postfordyzm w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Artykuł traktuje o losach pracy w dwóch fazach jej organizacji: fordyzmie i postfordyzmie. Dokonuje się w nim analizy krytycznej zachodzących pomiędzy nimi różnic w jedenastu wymiarach:

1. Dominującego typu pracy w sensie angażowania ludzkich zasobów fizycznych i psychicznych.

2. Innowacyjności wykonywanych czynności lub jej braku.

3. Dominującej relacji z otoczeniem fizycznym i społecznym.

4. Zakresu wkładu osobowego potrzebnego do jej wykonywania.

5. Jej wymiaru czasowego.

6. Umiejscowienia przestrzennego wykonywanej pracy.

7. Stabilności/ niestabilności zatrudnienia.

8. Kontynuacji/dyskontynuacji rodzinnej zatrudnienia.

9. Sposobu wynagradzania za pracę

10. Konsekwencji społecznych (wspólnotowych) odmiennych trybów pracy.

11. Ich konsekwencji moralnych i światopoglądowych.

Autor stara się uzasadnić tezę, że szereg negatywnych stron organizacji pracy w fordyzmie znika (np. rutyna prostej pracy fizycznej), ale w zamian pojawiają się nie mniej trudne do zaakceptowania zjawiska, jak zatarcie się granicy pomiędzy pracą i czasem wolnym. Wciąż aktualny pozostaje też problem wyzysku, kontroli nad pracownikiem i alienacji, zmieniają się jedynie jego formy.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Andrzej Szahaj

Abstrakt

Automatyzacja oraz związana z nią robotyzacja jest szczytowym osiągnięciem w rozwoju techniki budowy maszyn zastępujących ludzi w realizacji prac wytwórczych, a sztuczna inteligencja jest szczytowym osiągnięciem rozwoju informatyki jako narzędzia wspomagającego ludzi w realizacji prac umysłowych. Postęp i rozwój w obu dziedzinach powinny nas cieszyć jako kolejny sukces cywilizacyjny. Tymczasem zamiast dumy i radości wielu ludzi odczuwa zaniepokojenie, ponieważ wokół tych osiągnięć automatyki i sztucznej inteligencji powstaje wiele obaw. Artykuł zmierza do tego, żeby ocenić, które z tych obaw są uzasadnione, a które nie. Zdaniem autora przypuszczenia, że gdy sztuczna inteligencja przewyższy inteligencję ludzką (co nastąpi nieuchronnie), to zechce zawładnąć światem i zniszczyć ludzkość – są nieuzasadnione. Natomiast realnym zagrożeniem jest bezrobocie, które nastąpi wraz z coraz częstszym zastępowaniem ludzi przez maszyny – zarówno w pracach fizycznych, jak i umysłowych.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Ryszard Tadeusiewicz

Abstrakt

Z biologicznego punktu widzenia człowiek jako gatunek osiągnął ewolucyjny sukces: opanował wszystkie lądowe ekosystemy Ziemi i liczebnie zdominował populacje innych ssaków. Te sukcesy są równocześnie zapowiedzią katastrofy w dłuższej perspektywie czasu. Minione stulecie było bowiem świadkiem antropogenicznej degradacji biosfery: wylesiania kontynentów, ekspansji pustyń, degradacji gleb, zaniku jezior, ubytku słodkiej wody, rosnącego tempa ubożenia różnorodności biologicznej, wreszcie strat lądowej części planety na skutek wzrostu poziomu wód oceanów i zmian klimatu. Realnym zagrożeniem dla Homo sapiens i jego środowiska są obecnie także ogromne dysproporcje demograficzne, gospodarcze i społeczne w różnych częściach świata, dążenie do osiągnięcia wysokiego standardu życia przez liczebnie dominujące społeczeństwa krajów trzeciego świata oraz postawy społeczeństw krajów wysoko rozwiniętych, ignorujących konieczność ograniczenia antropopresji w każdym jej wymiarze.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Ewa Symonides
Stulecie zmian w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Gdy społeczeństwem ery cyfrowej próbują rządzić instytucje z epoki węgla i stali, raczej nie zapowiada to spokojnych czasów. Na wojny i kryzysy, nieuniknione w świecie fizycznym, nałożą się teraz różne konflikty o sieć, poprzez sieć, w sieci i z samą siecią. W ciągu kolejnych dekad obecny porządek będzie ulegał stopniowej dekompozycji, a w drugiej połowie tego stulecia można się spodziewać zmian rewolucyjnych, kształtujących nowy ład.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Marek Chlebuś

Abstrakt

Artykuł jest aktualizacją przygotowanej w 2016 r. prognozy bezpieczeństwa militarnego i politycznego w dwóch perspektywach czasowych: do 2025 i do 2050 roku. W pierwszej części skoncentrowano uwagę na identyfikacji zagrożeń bezpieczeństwa militarnego i politycznego – poprzez zaktualizowaną analizę literatury przedmiotu oraz badań i prognoz, liczących się w świecie osób i instytucji, m.in. World Economic Forum, Narodowa Rada Wywiadu, czy też siły zbrojne USA. Następnie zaprezentowano metody badawcze zastosowane w tworzeniu własnej perspektywy. W konsekwencji zaktualizowano prognozę składającą się z czterech katastroficznych mini-scenariuszy: pierwszy – użycie broni B/C przez organizacje terrorystyczne; drugi – walka o surowce; trzeci – nierówności ekonomiczne oraz czwarty – seria konfliktów na styku. Na tej podstawie zaprezentowano scenariusz ostateczny. Na zakończenie przedstawiono wnioski i konkluzje, które wyłoniły się w czasie pracy nad scenariuszami.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Aneta Kazanecka
Anna Dziurny
Maciej Hacaga
Wojciech Kazanecki
Przed wielkim chaosem w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Opracowanie prezentuje pojęcie chaosu jako kategorię badawczą i omawia jego osobliwości. Chaos został zilustrowany kontrastami ekonomicznymi w porównaniach międzynarodowych, które prowadzą do zaburzeń ładu światowego. Omówiono terror jako źródło chaosu oraz przedstawiono prekariat jako kolejne zagrożenie ładu społecznego w skali globalnej. Część tekstu stanowi odniesienie do chaosu w środowisku naturalnym. Autor omówił cyberprzestrzeń jako źródło chaosu i wskazał na znaczenie nauki jako propozycji ucieczki od chaosu.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Julian Auleytner
Część 2. Człowiek i jego odpowiedzialność w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Autorzy i Afiliacje

Bogdan Galwas (red.)
Paweł Kozłowski (red.)
Konrad Prandecki (red.)
Rozwój ludzkości w kontekście zagrożeń środowiska w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Ludzkość w coraz większym stopniu jest odpowiedzialna za degradację środowiska, co wiąże się z rosnącym ryzykiem załamania rozwoju cywilizacyjnego świata. Wpływ człowieka na środowisko jest już tak duży, że obecną epokę nazwano antropocenem. Oznacza to, że człowiek nie tylko niszczy, ale poprzez odpowiednie działania można odwrócić proces degradacji.

Autor wyróżnia dwie ścieżki rozwoju umożliwiające uniknięcie zagrożeń. Pierwsza z nich ma endogeniczny charakter. Opiera się ona na przeświadczeniu o konieczności zmiany wartości, jakie przyświecają ludzkości. W tym zakresie należy odejść od powszechnie stosowanej zasady maksymalizacji zysku na rzecz czegoś innego, bardziej atrakcyjnego, ale jeszcze niezdefiniowanego.

Druga ścieżka opiera się na wystąpieniu czynnika egzogenicznego, który wstrząsnąłby społeczeństwami świata i w pewien sposób „wymusił” zmianę.

Opracowanie zostało przygotowane na podstawie analizy krytycznej dostępnej literatury.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Konrad Prandecki

Abstrakt

W artykule przeanalizowano źródła energii pierwotnej, ich wystarczalność i dywersyfikację w skali lokalnej i globalnej. Energia warunkuje możliwości rozwoju cywilizacji. Scharakteryzowano rezerwy i zasoby geopaliw: ropy naftowej, gazu ziemnego, węgla, uranu i hydratów metanu. Przedyskutowano prognozę zapotrzebowania na energię pierwotną w skali globalnej i lokalnej oraz narastające zagrożenie kryzysem energetycznym wskutek zużywania paliw kopalnych i ograniczania dostaw energii. Opisano zagrożenia i remedia związane z bezpieczeństwem energetycznym świata w perspektywie wielu pokoleń. Przeanalizowano preferencje i stymulatory w polskiej polityce energetycznej dla strategii przetrwania kryzysu, w tym problem dekarbonizacji polskiej elektroenergetyki na tle europejskiej polityki klimatycznej, osiągalność źródeł gazu jako efektywnego paliwa dla energetyki i polski program energetyki jądrowej EJ. Wskazano wybrane problemy odnawialnych źródeł energii OŹE, w tym problem skali zamienności geopaliw przez EJ i OŹE. Przedstawiono główne obszary globalnych i lokalnych działań antykryzysowych oraz zarys polskiej strategii antykryzysowej, w tym powołanie Centrum Narodowego Bezpieczeństwa Energetycznego.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Marek Bartosik

Abstrakt

Jedną z kwestii społecznych podstawowych dla zrozumienia kryzysu gospodarczego, szczególnie współczesnego, jest koncepcja człowieka i odpowiedzialności. Wśród społecznych stereotypów, przesądów i wyobrażeń, jakie przedostają się ze sfery myślenia potocznego do ekonomii, a przynajmniej niektórych jej teorii, jest przeświadczenie o autonomii gospodarki względem społeczeństwa i kultury, a także dominacji aksjologicznej i przyczynowej nad nimi. Niewiele jest równie absurdalnych, kłócących się ze zdrowym rozsądkiem oraz rzeczywistością „zabobonów”, które tak mocno osiadłyby w wielu teoriach na prawach „oczywistości społecznej”. Tworzą one grunt pod nie. Niestety, mulisty. W tym kontekście podejmuję tu próbę szkicu włączenia konceptu odpowiedzialności i nierówności społecznych do modelu teoretycznego przydatnego, aby wyjaśniać istotne aspekty kryzysu gospodarczego.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Krzysztof Wielecki
Edukacja w XXI wieku jako źródło zagrożeń w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Kształt świata stwarzanego przez nas zależy od stanu świadomości człowieka, w tym hierarchii wartości. Kształtuje się ona pod wpływem procesów edukacyjnych i z tego powodu wielka odpowiedzialność ciąży na niedocenianych w społeczeństwie pedagogach. Mogliby oni istotnie przyczynić się do zmniejszenia zagrożeń zarówno militarnych, jak i paramilitarnych, wytwarzając potrzebę dążenia do wyższych wartości.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Maria Szyszkowska
Edukacja jako źródło szans i możliwości budowania pokoju w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Artykuł poświęcony jest problematyce budowania pokoju poprzez szeroko rozumiane procesy edukacyjne. Zaakcentowano w nim potrzebę koncentrowania się nie tylko na zagrożeniach i niebezpieczeństwach, w obliczu których stoi współczesny człowiek, ale także na szansach i możliwościach, jakimi dysponuje, chcąc tworzyć pokojową, lepszą przyszłość. Jeśli za jedno z najważniejszych źródeł tych możliwości uznamy edukację, wówczas priorytetowymi stają się następujące zadania: rozwijanie umiejętności krytycznego myślenia, promowanie etyki zorientowanej na przyszłość, kształtowanie postaw obywatelskich, uczenie otwartości na drugiego człowieka, rozwijanie postaw twórczych i kreatywności. Każde z tych zadań edukacyjnych zostało krótko omówione i uargumentowane. W podsumowaniu autorka zwraca uwagę na konieczność wyeksponowania osobistej odpowiedzialności każdego człowieka za budowanie pokoju, powołując się na Manifest 2000 opracowany przez laureatów Pokojowej Nagrody Nobla.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Agnieszka Piejka

Abstrakt

Analiza wpływu globalizacji na środowisko bezpieczeństwa wykazuje, że zdolność suwerennego państwa narodowego do zapewnienia bezpieczeństwa obywatelom w coraz większym stopniu zależy od pogłębiania współpracy międzynarodowej w skali regionalnej i globalnej. Wskazuje również zjawiska, które od kilku lat wpływają na pogorszenie warunków bezpieczeństwa. Niniejsza publikacja odnosi się do globalnych zagrożeń oraz koncepcji bezpieczeństwa człowieka.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Kazimierz Sikorski
Odpowiedzialność człowieka wobec totalnych zagrożeń Ziemi w epoce antropocenu w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

W artykule zostały omówione trzy grupy zagadnień:

1. Odpowiedzialność człowieka w relacji do wolności i jej granice;

2. Totalne zagrożenia dla przetrwania Ziemi w wyniku gwałtownych zmian klimatu oraz dużego prawdopodobieństwa katastrofy kosmicznej;

3. Przetrwanie naszej planety wyzwaniem do podejmowania środków zapobiegawczych i globalnego programu edukacji.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Janusz Gajda
Część 3. Alternatywne ścieżki rozwoju w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Autorzy i Afiliacje

Bogdan Galwas (red.)
Paweł Kozłowski (red.)
Konrad Prandecki (red.)
Nasza szara godzina w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Zmiany klimatu zmieniają Ziemię i zmieniają ludzi. Mają wagę egzystencjalnej katastrofy. Jesteśmy w początkowej ich fazie. Nie jest pewne czy można je zatrzymać lub zmniejszyć, ale jest pewne, że proces zmian już się zaczął. Również nie ustalono czy ich źródłem jest człowiek czy przyczyny znajdują się w samej naturze planety i kosmosu. W każdym razie działalność człowieka ma znaczenie, a więc także jego, czyli nasza, odpowiedzialność. Obok tego, czyli przeciwdziałania, nie mniej istotne jest zagadnienie obrony przed potęgującymi się zagrożeniami. Tę obronę trzeba już zacząć, a obejmuje ona szereg działań i dziedzin społecznego życia. Artykuł je określa.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Paweł Kozłowski
O roli edukacji w programowaniu przyszłości świata w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

W artykule dokonano ogólnej analizy relacji między systemami kształcenia a rozwojem cywilizacji. Wykazano związek między procesem wzrostu globalnego produktu PKB, a wzrostem liczby studentów na uniwersytetach. Omówiono obszary techniki i technologii, których rozwój w decydującym stopniu wpłynął na kierunki zmian naszej cywilizacji. Opisano kierunki rozwoju systemów edukacyjnych powiązane z nowymi narzędziami e-edukacji. Szczególnie wnikliwie przeanalizowano związek między stanem wykształcenia społeczeństw sub-saharyjskiej Afryki z poziomem rozwoju ich gospodarek i mechanizmem migracji do Europy. Przedstawiono listę globalnych problemów, które mogą rozwiązać wykształceni na uniwersytetach specjaliści rozumiejący potrzeby naszej planety.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Bogdan Galwas
30 lat wdrażania rozwoju trwałego i zrównoważonego – sukces, czy porażka? w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

W 2017 r. minęło dokładnie 30 lat od momentu, gdy wydano raport ONZ „Nasza wspólna przyszłość”. To właśnie w tej publikacji zdefiniowano rozwój trwały i zrównoważony, odnosząc go do potrzeb obecnych i przyszłych pokoleń. Jak wiele na tej nowej drodze udało się dotąd osiągnąć? Wiele problemów nie zostało rozwiązanych: przepaść dzieląca kraje bogate od biednych pogłębia się, nasilają się zagrożenia związane z globalizacją, terroryzmem, coraz poważniejsze są notowane anomalie klimatyczne, duża doza niepewności towarzyszy rynkom finansowym, wyzwaniem są także różnice kulturowe dzielące poszczególne społeczeństwa. Zarazem sama koncepcja rozwoju trwałego i zrównoważonego stała się centralną ideą współczesnych programów i strategii politycznych, co niesie nadzieję, że pozytywna zmiana jednak nastąpi. Stawką jest los całej ludzkości.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Artur Pawłowski
Lucjan Pawłowski
Pieniądz jedno pokolenie później w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Pieniądz elektroniczny pojawił się jakiś czas temu, a ludzie po prostu go znają. Dlatego nie boją się ewentualnych zmian w formie płatności, ponieważ przyszła forma już istnieje. Pieniądz elektroniczny to rzeczywistość obecnych dni. Nie można oczekiwać rewolucji formy pieniężnej, ale to nie znaczy, że rewolucja w tej dziedzinie jest czystą iluzją. Odbędzie się to, na poziomie głębokiego fundamentu systemu finansowego, a mianowicie w polityce pieniężnej.

Rzeczywista polityka pieniężna obowiązuje od czasów starożytnych, opiera się na fałszywej definicji pieniądza, twierdząc, że jest on towarem. Praktyka emisji pieniądza już dawno o tym zapomniała, ale modele teoretyczne nadal zawierają ograniczenia pochodzące z czasów, kiedy pieniądze były oparte na złocie lub srebrze. Współcześnie pieniądze istnieją wszędzie w formie fiat (twórz z niczego). Ignorując to, teoretycy wciąż próbują ograniczyć władze monetarne przed bezpośrednimi przepływami pieniężnymi na pokrycie potrzeb publicznych. Namawiają do pompowania go tylko w sferę komercyjną. To nie może przynieść pozytywnych rezultatów ze względu na nasycenie pieniędzmi prywatnych beneficjentów. Doświadczenia USA i Japonii z ostatnich dziesięciu lat pokazują, że publiczne pieniądze są jedynym realistycznym lekarstwem na przełamanie stagnacji. Źródłem tych pieniędzy nie powinny być dochody podatkowe, ale bezpośredni przelew z banku centralnego.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Andrzej Sopoćko
Szkic programu nowej lewicy w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Artykuł wyjaśnia najpierw pojęcie nowej lewicy poprzez podkreślenie, że lewica ma dwa człony: swoją polityczną reprezentację i swoją bazę społeczną. Problem w tym, że stara baza społeczna lewicy – proletariat – ulega stopniowej destrukcji, zaś nową bazą staje się dolna (w sensie zarobków) część społeczeństwa. Względne zubożenie tej dolnej połowy wynika z neoliberalizmu, to jest praktyki ekonomicznej wynikającej z ideologii, jakoby najlepszym rozwiązaniem ekonomicznym była absolutna swoboda działań przedsiębiorców. W oparciu o teorię gier artykuł wykazuje, że taki postulat nie jest wnioskiem teoretycznym, tylko ideologią służącą interesom ludzi najbogatszych i jego zastosowanie w ciągu niedawnych lat niemal czterdziestu doprowadziło do znacznego rozwarstwienia dochodowego większości społeczeństw. Artykuł zawiera też krótką notkę o przyszłości migracji, ale następnie koncentruje się na hasłach programowych oraz zarysie programu nowej lewicy – bowiem jej reprezentacja polityczna musi zdać sobie sprawę ze zmiany jej bazy społecznej i adresować programowo potrzeby tej nowej bazy.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Andrzej P. Wierzbicki
Azja Wschodnia we współpracy regionalnej i globalnej – wyzwania i implikacje w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Azja Wschodnia będąca obszarem o ogromnym zróżnicowaniu gospodarczym, politycznym oraz kulturowym nigdy nie miała w swej historii tożsamości regionalnej. Dominacja kolonialna stworzyła dodatkowe bariery w jej kreowaniu, co znalazło odzwierciedlenie w istniejących animozjach politycznych i sporach terytorialnych. Rozwój współpracy gospodarczej został zapoczątkowany dopiero po II wojnie światowej, wraz z procesem dekolonizacji. Główną przesłanką początkowego stadium procesów integracyjnych, szczególnie w południowej części regionu będącej kolebką azjatyckiego regionalizmu, były zagrożenia zewnętrzne, które pozostawały głównym katalizatorem procesów współpracy i integracji w kolejnych dekadach. Intensyfikacja współpracy gospodarczej krajów Azji Wschodniej począwszy od lat 90. XX wieku, była świadomą odpowiedzią rządów na obawę przed marginalizacją i odsunięciem od źródeł kreacji dobrobytu na rynku globalnym. Przełomem we współpracy regionalnej stał się azjatycki kryzys finansowy lat 1997/1998. Uzewnętrznił on istniejące współzależności krajów, a tym samym konieczność wspólnych działań na rzecz stabilizacji regionalnej. Począwszy od lat 90. XX wieku, w szczególności zaś w pierwszej dekadzie wieku XXI nastąpił swoisty wybuch powiązań instytucjonalnych m.in. o charakterze bilateralnym i multilateralnym; w ramach regionu, międzyregionalnych i międzykontynentalnych. Doświadczenia integracyjne krajów Azji Wschodniej wskazują, że o ile w pierwszych etapach budowania struktur współpracy zagrożenia zewnętrzne mogły być siłą sprawczą procesu integracji, o tyle decydujące znaczenie w późniejszych stadiach procesów integracyjnych mają rozwiązania instytucjonalne, w szczególności w kontekście zapewniania dóbr publicznych – regionalnych i globalnych. Rodzącą się świadomość regionalną w tym zakresie można zaobserwować w Azji Wschodniej współcześnie, przede wszystkim zaś w następstwie kryzysu gospodarczego lat 2007/2008 oraz potrzeby dostosowania i modyfikacji istniejącej architektury ładu globalnego.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Katarzyna A. Nawrot
Dochód gwarantowany – utopia czy konieczność? A może temat pozorny? w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Tekst krytycznie omawia pracę M. Szlindera, dotyczącą bezwarunkowego dochodu gwarantowanego oraz minimalnego dochodu gwarantowanego. Zaprezentowano wątpliwości dotyczące tych koncepcji. Oba pojęcia nie są powiązane z systemem polityki społecznej, a autor traktuje je jako swoisty wynalazek do praktycznego zastosowania. Ponadto oba rodzaje dochodu nie są powiązane ani z tradycją, ani z kulturą pracy, znaną z poszczególnych krajów. W studium przedstawiono wyliczenia wskazujące na ekonomiczną utopię koncepcji dochodu gwarantowanego, która się nie sprawdziła ani w Szwajcarii, ani w Finlandii. Omówiono polskie doświadczenia z wprowadzaniem programów 500+ dla dzieci i niepełnosprawnych oraz programu 13. emerytury. W konkluzjach wskazuje się na konieczność powiązania dochodu gwarantowanego z nowym paradygmatem inwestycyjnej polityki społecznej. Podkreślono także fakt, że dochód gwarantowany ma swoje liberalne korzenie i konfrontuje się z dobrem wspólnym.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Julian Auleytner
Świat bez wojen – marzenie czy utopia? Alternatywne ścieżki rozwoju świata w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Abstrakt

Wojna jest tradycyjnym sposobem rozwiązywania nieporozumień między grupami społecznymi i narodami. Związana jest z podstawowymi instynktami człowieka, a także jego chciwością, wolą dominacji, nienawiścią do innych religii, ras lub plemion. Z czasem określono je jako podążanie za interesem narodowym, obronę państwa, przeciwdziałanie potencjalnej agresji lub podobnie. Wielu wiodących myślicieli danej epoki, widząc absurdalność krwawych wojen toczonych przez stulecia, szukało sposobu na odejście od militaryzmu, agresji, nienawiści między narodami. Wielu wierzyło, że kierowany rozumem człowiek może zbudować wzajemnie korzystne, pokojowe stosunki między narodami i państwami. Podążając tym tropem międzynarodowa społeczność zdobyła się na szereg porozumień wielostronnych i dwustronnych, ustanawiających przerwanie walk i pokój między walczącymi stronami. Żaden z tych układów nie przetrwał, wszystkie warte były tyle, ile papier, na którym zostały zapisane. Ustanowiono wiele organizacji międzynarodowych, dając im zadanie utrzymania pokoju. Ich wpływ na stabilność świata i powstrzymanie wojen okazał się minimalny, jeśli był w ogóle. Nadzieje wiązane są z funkcjonowaniem Unii Europejskiej, która zdołała stworzyć strefę dobrobytu, demokracji, poszanowania prawa i praw ludzkich, w ten sposób przezwyciężając istniejące od wieków antagonizmy. Krótki okres po zakończeniu zimnej wojny przyniósł szansę na „dywidendę pokojową” i stabilizację globalną. Zniknęła ona razem z pojawieniem się terroryzmu, masowymi migracjami, i wraz z przyspieszeniem technologicznego wyścigu zbrojeń. Wydaje się, że społeczność międzynarodowa nie umie znaleźć wyjścia z klątwy wojny; być może nowe zagrożenia i wyzwania – zniszczenie środowiska naturalnego, globalne ocieplenie, wyczerpanie się bogactw naturalnych i inne – wymuszą rewolucję w ludzkich postawach wobec wojny i pokoju.

Przejdź do publikacji

Autorzy i Afiliacje

Andrzej Karkoszka

Autorzy i Afiliacje

Bogdan Galwas (red.)
Paweł Kozłowski (red.)
Konrad Prandecki (red.)
O Autorach w: Czy świat należy urządzić inaczej. Schyłek i początek

Autorzy i Afiliacje

Bogdan Galwas (red.)
Paweł Kozłowski (red.)
Konrad Prandecki (red.)

Ta strona wykorzystuje pliki 'cookies'. Więcej informacji